kalendarium
Środa, 2018-11-21
Imieniny:
Janusza, Marii
kalendariummenumenuankieta

W szkole najbardziej podoba mi się to, że:

Pokaż wyniki
ankietapoleć nas

Poinformuj znajomych o istnieniu strony przez kliknięcie w link poleć nas.

poleć nas
Logo BIP
https://www.facebook.com/pages/Szko%C5%82a-Podstawowa-im-ks-Jana-Twardowskiego-w-Kru%C5%BClowej-Wy%C5%BCnej/317527041606148?pnref=lhc
https://uonetplus.vulcan.net.pl/gminagrybow
http://uczniowskiee-portfolio.blogspot.com/

HISTORIA WSI

Jesteś tu: » Strona startowa » O szkole » HISTORIA WSI

HISTORIA WSI

Krużlowa to malownicza miejscowość Małopolski, położona na Pogórzu Rożnowsko-Ciężkowickim. Wieś rozciąga się u stóp góry Rosochatki (753 m n.p.m.) często odwiedzanej przez miejscową ludność i turystów wędrujących niebieskim szlakiem z Nowego Sącza do Krynicy Zdroju. Krajobraz miejscowości jest urozmaicony.

Podłużną, ciągnącą się z zachodu na wschód kotlinę, przecina koryto potoku nazywanego Krużlówką. Ponad nią rozciągają się łagodne, o kopulastych kształtach wzgórza zachodzące jedno za drugie, wzbogacając widnokrąg. W centrum tej kotliny znajdują się kościoły ? zabytkowy pochodzący z XVI w i nowy konsekrowany w 2003 r.

Chociaż Krużlowa to w zasadzie jedna miejscowość, podzielona jest na Krużlową Wyżną i Krużlową Niżną. Na terenie wsi działa Szkoła Podstawowa oraz Gimnazjum, ośrodek zdrowia, wiejska biblioteka publiczna, dwa wiejskie domy kultury, dwie ochotnicze straże pożarne. Obecnie miejscowość liczy około 2500 mieszkańców.

Nazwy wsi i niektórych przysiółków będących dawniej wsiami ulegały w ciągu wieków różnym zmianom i przekształceniom . Okoliczność ta nastręcza badaczom duże trudności i bywa przyczyną pomyłek. Przykładem takiej sytuacji, gdzie trudno było zlokalizować miejscowość odpowiadającą nazwie zamieszczonej w dokumentach, jest Krużlowa. W Spisie Świętopietrza z roku 1335 w dekanacie sądeckim występuje wieś Smidlno, której nie można było zidentyfikować z żadną znaną miejscowością. Po odnalezieniu pewnych dokumentów okazało się jednak, że Smylno to po prostu drugie miano wsi Krużlowa koło Grybowa. Potem jeszcze wielokrotnie nazwa ulegała zmianom. Oto kilka przykładów: 1370 - Cruzlova seu Nova Szmyldno, 1379 - Kruslova, 1412 - Kroslowa, 1440 - Kruszlyowa, 1451 - de Cruszlewo, 1509 - Kroszlowa, 1518 - Kruchlowa.
Od XIV wieku Krużlowa była własnością zamożnej rycerskiej rodziny Pieniążków herbu Odrowąż. W 1470 roku jako właściciele wsi figurują bracia Jakub i Andrzej Prokopowie, natomiast w 1518 roku Agnieszka Pieniążkówna. Parafia w Krużlowej powstała w XIV wieku. Pierwsza wzmianka o kościele pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Maryi Panny pochodzi z 1520 roku. Nie wiadomo, co właściwie oznacza termin "krużlowa". Słownik Samuela Bogumiła Lindego wyjaśnia hasło "krużlik, kruże" jako dzban, czasza z uchem.
Nazwy pod jakimi występowała wcześniej Krużlowa, mają niemieckie brzmienie, co może sugerować ich pochodzenie z średniowiecznej niemczyzny, gdzie krause, krug oznaczają dzban, dzbanek, kufel. Istnieje przypuszczenie, że od tych słów wywodzą się używane w XV i XVI wieku wyrazy kruglik, króglik. Można by spróbować postawić hipotezę, że miejscowość zawdzięcza swą nazwę położeniu i ukształtowaniu terenu, gdyż istotnie leży w kotlinie, co może się kojarzyć z wnętrzem naczynia. Na temat pochodzenia nazwy Krużlowa znana jest następująca legenda. Kiedy na tych terenach jeszcze nikt nie mieszkał, przejeżdżali tędy dwaj wędrowcy. Zachwycili się pięknem krajobrazu i postanowili chwilę odpocząć. Tak rozmawiali: "Ileż tu kamieni (krusz)"; "Jaka piękna ziemia (lawa)". Według tej legendy "krużlowa" znaczy kamień i ziemia.

W odróżnieniu od sąsiednich miejscowości była to wieś rycerska. Miejscowa ludność obok rolnictwa trudniła się tkactwem i sukiennictwem. W XVI i XVII wieku wytwarzano tu również saletrę i proch strzelniczy. W okresie rabacji chłopskiej 1846 roku miało tu miejsce najście na dwory, w którym uczestniczyli również chłopi okolicznych wsi. Wzięli też miejscowi chłopi udział w marszu na Grybów w 1863 roku. Od początku naszego stulecia istniał ruch ludowy. Stąd w czasie okupacji obok drużyny AK istniała tu placówka BCh. Po wojnie wieś znacznie się rozbudowała.